Prostat büyümesi (BPH) bulguları genelde 50 li yaşlarda başlar, 60 yaşından sonra erkeklerin %50 sinde, 80 yaşından sonra ise erkeklerin %90 prostat büyümesi ve buna bağlı bulgular mevcuttur.
Yetişkin bir erkekte normal prostat 20-30 cc/gram civarındadır.
İyi huylu prostat büyümesinde; prostat boyutları önemli olmakla birlikte tek başına anlam ifade etmez. Prostat büyümesine bağlı bası bulguları ve şikayetler bazen 30 gramdan itibaren başlamakla birlikte, bazen ise 80 hatta 100 gramlarda dahi ciddi bulgu vermeyebilir. Burada prostatın büyüme şekli, sertlik derecesi ve idrar torbası fonksiyonları belirleyici olabilir.
| Prostat nedir? | Prostat, yalnızca erkeklerde bulunan ve mesanenin altında yer alan, üretrayı çevreleyen bir salgı bezidir. Üreme sisteminin bir parçasıdır ve meninin sıvı içeriğine katkıda bulunan salgılar üretir. |
| Prostat hastalıkları nelerdir? | En sık görülen prostat hastalıkları iyi huylu prostat büyümesi (BPH), prostat iltihabı (prostatit) ve prostat kanseridir. Her hastalığın belirtileri ve tedavi yaklaşımı farklıdır. |
| En sık görülen belirtiler | Sık idrara çıkma, gece idrara kalkma, idrar yaparken zorlanma, zayıf idrar akımı, idrarı başlatmada gecikme, kesik kesik idrar yapma, idrar sonrası damlama, ani idrar yapma isteği, mesanenin tam boşalmadığı hissi, idrar yaparken yanma veya ağrı ve bazı durumlarda idrarda ya da menide kan görülebilir. |
| İyi huylu prostat büyümesi (BPH) belirtileri | İdrar akımında zayıflama, sık idrara çıkma, gece idrara kalkma, idrar yaparken zorlanma, idrarı tam boşaltamama hissi ve idrar sonrası damlama en yaygın belirtilerdir. |
| Prostatit belirtileri | Kasık, pelvis veya bel bölgesinde ağrı, idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma, ateş ve titreme (akut prostatitte), ağrılı boşalma ve genel halsizlik görülebilir. |
| Prostat kanseri belirtileri | Erken evrede belirti vermeyebilir. İleri evrede idrar yapma güçlüğü, idrarda veya menide kan, kemik ağrıları, istemsiz kilo kaybı ve genel halsizlik gelişebilir. |
| Risk faktörleri | İleri yaş, ailede prostat hastalığı öyküsü, genetik yatkınlık, obezite, hareketsiz yaşam tarzı ve bazı metabolik hastalıklar prostat hastalıkları açısından riski artırabilir. |
| Tanı yöntemleri | Ayrıntılı hasta öyküsü, fizik muayene, parmakla prostat muayenesi (DRE), idrar tahlili, idrar kültürü, PSA testi (uygun hastalarda), ultrasonografi, üroflowmetri, manyetik rezonans görüntüleme (gerektiğinde) ve prostat kanseri şüphesinde biyopsi uygulanabilir. |
| İlaç tedavisi | İyi huylu prostat büyümesinde alfa blokerler ve 5-alfa redüktaz inhibitörleri kullanılabilir. Prostatitte bakteriyel enfeksiyon varsa uygun antibiyotik tedavisi uygulanır. Tedavi seçimi hastalığın nedenine göre belirlenir. |
| Minimal invaziv tedaviler | Uygun hastalarda prostat arter embolizasyonu (PAE), su buharı tedavisi (Rezūm), prostatik üretral lift (UroLift) ve benzeri yöntemler değerlendirilebilir. Bu yöntemler her hasta için uygun olmayabilir. |
| Cerrahi tedaviler | İlaç tedavisinin yetersiz kaldığı veya komplikasyon gelişen hastalarda transüretral prostat rezeksiyonu (TURP), lazer prostat ameliyatları, HoLEP ve seçilmiş olgularda açık veya robotik cerrahi uygulanabilir. Tedavi seçimi prostatın büyüklüğüne ve hastanın durumuna göre yapılır. |
| Yaşam tarzı önerileri | Düzenli egzersiz yapmak, ideal kiloyu korumak, yeterli sıvı tüketmek, akşam saatlerinde aşırı sıvı alımını azaltmak, alkol ve kafein tüketimini sınırlamak, kabızlıktan kaçınmak ve düzenli doktor kontrollerini aksatmamak belirtilerin kontrolüne yardımcı olabilir. |
| Olası komplikasyonlar | Tedavi edilmeyen prostat hastalıkları idrar retansiyonu, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, mesane taşları, mesane hasarı, böbrek fonksiyonlarında bozulma ve hastalığın türüne bağlı olarak farklı ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. |
| Ne zaman doktora başvurulmalıdır? | İdrar yapmada belirgin güçlük, idrarda kan, ateş ve titreme ile birlikte idrar şikâyetleri, kasık veya pelvik bölgede şiddetli ağrı, ani idrar yapamama veya belirtilerin giderek kötüleşmesi durumunda tıbbi değerlendirme gereklidir. |
| Korunma yöntemleri | Sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite, sigaradan uzak durma, kronik hastalıkların kontrol altında tutulması, düzenli sağlık kontrolleri ve yaşa ve risk durumuna uygun prostat değerlendirmelerinin yapılması prostat sağlığının korunmasına katkı sağlayabilir. |
| Prognoz | Erken tanı ve uygun tedavi ile iyi huylu prostat büyümesi ve prostatit çoğu hastada başarılı şekilde kontrol altına alınabilir. Prostat kanserinde ise erken evrede tanı konulması tedavi başarısını ve uzun dönem yaşam beklentisini önemli ölçüde artırır. |
İyi Huylu Prostat Büyümesi Belirtileri Nelerdir?
Prostat büyümesinin bulguları yaşamı son derece olumsuz etkiler ve kişi yaşam konforunu bozar. Prostat büyümesinin birçok bulgusu olmakla birlikte, en sık görülenleri duralayacak olursak;
- Sık idrara çıkma,
- İdrar kuvvetinin azalması,
- Ani idrar yapma hissi,
- İdrar bittikten sonra damlama,
- Kesik kesik idrar yapma,
- İdrar boşaltmakta zorluk,
- Tam boşalamama hissi,
- İdrarda kan,
- Sık idrara çıkma,
- İdrar kaçırma
Son evrelerde ise; istemsiz olarak damla damla idrar yapma ve sonuçta idrarın tam kesilmesidir.
Prostat büyümesi tedavisine geçmeden önce prostat hakkında tüm faydalı yazılarım için buradan (prostat hastalığı hakkında faydalı bilgiler) ulaşabilirsiniz.
Prostat Büyümesi Tedavisi Nasıl Yapılır?
Prostat hastalığının (BPH) tedavisinde; Erken aşamada birtakım bitkisel tedaviler ve yaşam alışkanlığı değişiklikleri denenebilir. Prostat bulguları hastanın yaşamını belirgin derecede olumsuz etkilemeye başladığında ilaç tedavisine başlamak lazım. Prostat ilaçları genel; olarak mesane dediğimiz idrar torbasının kasılma kapasitesini arttırıcı veya prostatı gevşetme özelliği bulunan etken maddelerdir. İlaçlar yetersiz gelmeye başlarsa radikal tedavi dediğimiz prostat sorununu kökten çözecek tedavileri başvurulmalıdır. Prostatın kesin çözümünde; ameliyatlar son yıllara kadar alternatifsiz tek yöntemdi. Fakat bir takım ek hastalıklar ve yaşlılığa bağlı sorunlar nedeniyle herkese uygulanamaması, uygulanan kişilerde ise istenmeyen ağır yan etkilerin ortaya çıkması alternatif yöntem arayışına itmiştir. Prostatın anjiyo ile tedavisi dediğimiz Prostatik Arter Embolizasyon‘u son yıllarda geliştirilen, etkinlik olarak ameliyatlara denk, son derece konforlu olması ve istenmeyen yan etkilerin son derece düşük olması sebebiyle iyi bir alternatif olarak ortaya çıkmıştır.
Prostatik Arter Embolizasyonu yani anjiyo ile prostat tedavisi; ameliyattan tamamen farklı, hastanede yatış gerektirmeyen, hastanın bir gün sonra işine dönebildiği, modern ve teknolojik bir tedavidir. Anjiyo ile tedavinin dezavantajı ise son derece iyi yetişmiş ekip ihtiyacı nedeniyle henüz yaygınlaşmamış olmasıdır.
Sıkça sorulan sorular
Dr. Ali Yurtlak, 1996 yılında Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun olmuş ve radyoloji uzmanlık eğitimini İstanbul Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde tamamlamıştır. Girişimsel Radyoloji alanında 20 yılı aşkın deneyime sahip olan Dr. Yurtlak, minimal invaziv ve anjiyografik tedavilerde uzmanlaşmıştır.
Kariyeri boyunca 5000’den fazla hastaya başarılı tedavi uygulamış, 3500’ü aşkın girişimsel işlem gerçekleştirmiştir. Günümüzde BHT CLINIC İstanbul Tema Hastanesi’nde aktif olarak görev yapan Dr. Yurtlak, damar ve organ hastalıklarında tanısal ve tedavi amaçlı girişimsel radyolojik yöntemlerle hastalarına modern, güvenli ve etkili çözümler sunmaktadır.
